Middellandse Zee wordt warmer en zouter tot 4.000 meter diep
De Middellandse Zee wordt tot op diepten van 3.000 tot 4.000 meter warmer en zouter. De veranderingen treffen alle bekkens van de zee en versnellen volgens een nieuwe studie vooral in het centrale en oostelijke deel van de Middellandse Zee en in de Adriatische Zee.
De onderzoekers analyseerden metingen van temperatuur en zoutgehalte tijdens onderzoeksreizen en van robotboeien uit de jaren 1950 tot 2025. In sommige regio's loopt de opwarming daarbij op tot 0,3 graden Celsius per decennium. Per kilogram water neemt het zoutgehalte met ongeveer 0,1 gram per decennium toe.
Oppervlakte warmt sinds 2000 bijzonder snel op
De afgelopen jaren lagen de temperaturen in de bovenste 100 meter van de Middellandse Zee ongeveer 2 graden Celsius boven het gemiddelde van 1950 tot 1999. Sinds 2000 warmt het oppervlaktewater op met ongeveer een halve graad Celsius per decennium, 2 tot 3 keer zo snel als het mondiale zeeoppervlak.
De sterkste versnelling zien de auteurs in de Adriatische Zee, waar die tot op de zeebodem reikt. Het diepe water in de zuidelijke Adriatische Zee is sinds 2000 volgens de studie ongeveer 6 keer sneller opgewarmd dan in een typisch bekken van de Middellandse Zee.
Warmer water kan minder zuurstof vasthouden
Temperatuur en zoutgehalte beïnvloeden de dichtheid van zeewater en daarmee de menging tussen het oppervlak en de diepte. In grote delen van de Middellandse Zee overheerst de opwarming: daardoor wordt het oppervlaktewater minder dicht en mengt het minder goed met het water eronder.
In de Adriatische Zee zinkt nog steeds dicht water naar beneden, waarbij het zuurstof naar de diepte van het centrale en oostelijke deel van de Middellandse Zee transporteert. Dat dalende water is tegenwoordig echter warmer en zouter dan vroeger, legt studieauteur Elena Terzic van het Institut Ruder Boskovic in Kroatië uit.
De studie onderzocht de zuurstof zelf niet. De onderzoekers wijzen er wel op dat warmer water minder zuurstof kan opslaan en dat in enkele delen van de Middellandse Zee al dalende zuurstofwaarden zijn vastgesteld. Voor zeesoorten die voor de opwarming naar koelere diepten willen uitwijken, worden de toevluchtsoorden daardoor schaarser.
Als volgende stap willen de auteurs bepalen welk aandeel de atmosfeer, verdamping, regen, rivieren en de toestroom vanuit de Atlantische Oceaan via de Straße von Gibraltar in de versnelling hebben. Ook willen ze nagaan of klimaatmodellen deze ontwikkeling goed weergeven.
Bron: Europa Press / Mallorca.com