Tereny po pożarach lasów: eksperci radzą chronić je przed erozją

Po pożarach lasów dotknięte nimi tereny należy najpierw zabezpieczyć przed erozją i poddać fachowej ocenie. Eksperci wyjaśnili 23 sierpnia 2026 roku w Madrycie, że bariery na zboczach mogą zapobiec spływaniu deszczu z popiołem i ziemią do cieków wodnych.

Eduardo Tolosana, dziekan stowarzyszenia zawodowego inżynierów leśnictwa, podkreślił, że w pierwszej kolejności należy pomóc ludziom, którzy w wyniku pożaru stracili domy, firmy lub zwierzęta gospodarskie. Aby przywrócić przyrodę do równowagi, trzeba następnie ustalić, gdzie interwencja jest najbardziej pilna. Decydujące znaczenie mają nachylenie zbocza oraz intensywność, z jaką ogień rozgrzał glebę.

Bariery mają chronić glebę i cieki wodne

Na stromych i silnie wypalonych zboczach specjaliści zalecają budowę niewielkich barier ułożonych w poprzek spadku terenu. Zazwyczaj powstają one ze spalonego materiału i mają zatrzymywać ziemię oraz popiół. W zależności od konstrukcji nazywa się je palisadami, Albarradas lub Fajinas.

Przeszkody te zatrzymują materiał niesiony przez deszcz, zanim trafi on do cieków wodnych. Jak twierdzi Tolosana, pozwala to ograniczyć zarówno utratę gleby, jak i zanieczyszczenie wód. Miguel Aguado Arnáez z Uniwersytetu Europejskiego ostrzegł także przed możliwym powstawaniem z popiołu „roślinnej smoły”, która może zakłócać natlenienie rzek.

Najpierw warto obserwować naturalną regenerację

Zdaniem ekspertów natychmiastowe ponowne zalesianie nie zawsze ma sens. Wiele śródziemnomorskich gatunków roślin jest przystosowanych do ognia: dęby ostrolistne i dęby pirenejskie mogą ponownie wypuścić pędy, natomiast szyszki sosny nadmorskiej otwierają się pod wpływem wysokiej temperatury i uwalniają nasiona.

Jorge Aguado z programu leśnego WWF España zalecił, by najpierw poczekać na naturalną regenerację. Szybkie sadzenie roślin mogłoby dodatkowo obciążyć uszkodzoną glebę przez użycie maszyn i pracę personelu. Interwencja jest potrzebna, jeśli regeneracja nie następuje albo gdy nowa roślinność staje się tak gęsta, że w razie kolejnego pożaru stwarza zagrożenie.

Koszty i długi czas regeneracji

Przed podjęciem działań należy przeanalizować stan gleby. Szybko przemieszczające się pożary często obejmują przede wszystkim krzewy, podczas gdy płomienie długo utrzymujące się w jednym miejscu mogą zwęglić glebę i ograniczyć jej zdolność do podtrzymania nowej roślinności. Po około roku można spodziewać się pierwszych zielonych pędów; najpierw rozwijają się krzewy, których korzenie stabilizują glebę.

Według Tolosany zabezpieczenie terenu za pomocą barier kosztuje od 1.500 do 4.000 euro za hektar. Przerzedzenie gęstej roślinności może kosztować od 500 do 1.500 euro za hektar, a konieczne zalesienie — od 3.000 do 5.000 euro. Jak podaje Aguado Arnáez, gęsty las potrzebuje średnio od 40 do 50 lat, by się zregenerować.

Tematy: Pożary · Przyroda i zwierzęta · Zdrowie · Środowisko · Pożary lasów

Źródło: Europa Press / Mallorca.com