Rode wijnen: de pracht van Zuid-Europa en zijn unieke wijnen
Zuid-Europa staat bekend om zijn culinaire tradities. Ook op wijngebied bieden verschillende landen in deze regio heerlijke varianten die het proeven waard zijn. Veel goede rode wijnen komen dan ook uit landen als Spanje en Italië, of van Mallorca. Hier krijg je een overzicht van de achtergrond en wetenswaardigheden, evenals informatie over enkele gewaardeerde druivenrassen.
Rode wijn uit Spanje
Spanje heeft in de loop van meerdere millennia een reputatie opgebouwd op het gebied van goede wijnen. Over de hele wereld worden de rode wijnen uit dit Zuid-Europese land graag gedronken.
Geschiedenis en cijfers van de Spaanse wijnbouw
De geschiedenis van Spaanse wijn gaat ver terug. De eerste invloeden brachten de Grieken naar het land. Vermoed wordt dat de wijnbouw al meer dan 1000 jaar v. Chr. begon.
Rond 200 v. Chr. was Spaanse wijn al populair. Vooral de Romeinen waardeerden de wijnen uit Andalusië zeer – ook toen al waren ze een soort exclusieve specialiteit.
Vanaf de 16e eeuw werd wijn dankzij de kloosters een uiterst belangrijke factor in Spanje. De drank werd nu op grote schaal geëxporteerd naar andere landen, zoals Engeland. Tegenwoordig heeft Spanje het grootste wijnbouwgebied ter wereld.
In 2022 ging het volgens statista.de om meer dan 950.000 hectare. Frankrijk, dat op de tweede plaats staat, heeft ongeveer 140.000 hectare minder grond voor wijnbouw. Qua hoeveelheid staat Spanje steevast op de derde plaats in de ranglijst van toonaangevende wijnproducerende landen ter wereld.
In 2021 en 2022 werd in dit Zuid-Europese land telkens meer dan 35 miljoen hectoliter geproduceerd. Alleen Franse en Italiaanse wijnboeren produceerden grotere hoeveelheden van de drank.
Bekende rode druivenrassen uit Spanje: Tempranillo
Wie naar de productie van rode wijn kijkt, ziet dat Spanje verschillende bekende en bijzonder smakelijke druivenrassen kent. Sommige worden in diverse gebieden verbouwd, andere alleen in 1 regio van het land.
De bekendste van de Spaanse rassen is waarschijnlijk de Tempranillo. Vooral de veelzijdigheid maakt deze druif zo geliefd, want er kunnen zowel jonge als gerijpte wijnen van worden gemaakt. Qua smaak biedt hij een combinatie van fruit en Tannines.
Dit druivenras wordt al meerdere eeuwen verbouwd en is ook bekend onder synoniemen als Cencibel. Vooral de Tempranillo-wijnen uit de Spaanse regio's Toro, Rioja en Ribera del Duero zijn bekend.
Andere populaire Spaanse druivenrassen
Daarnaast zijn er nog tal van andere rode Spaanse druivenrassen, die zich onderscheiden door hun eigen kenmerken en geliefd zijn bij kenners. Daartoe behoren onder meer:
- Monastrell,
- Garnacha Tinta
- en Bobal.
Monastrell onderscheidt zich doordat deze druif hitte en droogte aanzienlijk beter verdraagt dan andere druivenrassen. Daarom wordt hij vooral in het zuiden van Spanje verbouwd en geldt hij als een goede basis voor krachtige rode wijnen met soms kruidige aroma's.
Garnacha Tinta wordt vooral in 2 gebieden in Aragon verbouwd. Deze druif staat garant voor wijnen met een uitgesproken fruitsmaak, terwijl zuren en tannines minder nadrukkelijk aanwezig zijn.
Bobal is een druivenras dat pas in de afgelopen 2 decennia duidelijk aan populariteit heeft gewonnen. Hij wordt vooral in het zuidoosten van Spanje verbouwd. Wat aroma betreft, vertoont de druif sterke tonen van zwart fruit zoals zwarte bessen.
Rode wijnen uit Mallorca
Mallorca is een belangrijk deel van Zuid-Europa, onder meer vanwege de cultuur en de grote populariteit onder toeristen. Wie aan Mallorcaanse dranken denkt, denkt waarschijnlijk als eerste aan de veelzijdige biersoorten die er worden geproduceerd.
Geschiedenis en belangrijke cijfers
Mallorca kent echter ook een lange geschiedenis in de wijnbouw. Al 2000 jaar geleden werden hier de eerste wijnstokken aangeplant. De wijnen van het eiland kwamen vooral in de 19e eeuw tot bloei, toen veel wijnbouwgebieden in Frankrijk zwaar werden getroffen door de druifluis.
Later trof de wijnboeren op Mallorca echter hetzelfde lot. Tegenwoordig wordt er op het eiland jaarlijks ongeveer 45.000 hectoliter wijn geproduceerd. Het wijnbouwgebied beslaat circa 2300 hectare.
Perfect klimaat voor goede kwaliteit en populaire druivenrassen
Qua cijfers kan Mallorca dus bij lange na niet op tegen de grootste producenten van Europa. Aan de kwaliteit van de Mallorcaanse wijnen doet dat echter niets af. Dat komt vooral doordat het klimaat hier bijzonder gunstig is voor de wijnbouw.
Net als in andere wijnlanden kent het eiland enkele druivenrassen waarvoor het bekendstaat. De belangrijkste zijn Malvasier en Mantonegro. Tijdens de productie worden deze soms gemengd met andere druivenrassen. Zo ontstaan veelzijdige rode wijnen met een krachtig en uniek aroma.
Italiaanse rode wijnen
Italië staat bekend om zijn hoogwaardige keuken. Vooral Pasta, pizza en diverse visgerechten zijn wereldwijd populair. Wie zich in goede wijnen verdiept, ontdekt al snel dat Italië ook op dit gebied uitblinkt en een van de belangrijkste wijnlanden van Europa is. De wijnen uit het Zuid-Europese land zijn over de hele wereld beroemd.
Geschiedenis en belangrijke cijfers over de Italiaanse wijnbouw
De geschiedenis van Italiaanse wijn is nauw verbonden met Griekenland: de Grieken brachten de drank al meer dan 1000 jaar v. Chr. naar het land. Deze Griekse wijnen domineerden vervolgens lange tijd de markt.
Pas 2 eeuwen voor Christus kregen Italiaanse wijnen aanzienlijk meer aanzien. De wijnboeren van toen maakten gebruik van de kennis die ze van de Grieken hadden gekregen. Wijn was in het Romeinse Rijk, dat door bekende heersers zoals Julius Cäsar werd geregeerd, in alle lagen van de bevolking bijzonder populair en groeide in de loop der tijd uit tot een soort volksdrank.
Tot op heden heeft het wijnland nauwelijks iets van zijn glans en omvang verloren. In 2022 werd in Italië bijna 50 miljoen hectoliter van de drank geproduceerd – meer dan in enig ander land ter wereld. De Italiaanse wijnboeren gebruiken hiervoor een wijngaardareaal van ongeveer 700.000 hectare.
Rode wijnen uit Italië – de bekendste druivenrassen
Net als in andere wijnculturen kent Italië een groot aantal blauwe druivenrassen die zeer populair zijn of om historische redenen een bijzondere status hebben. Hieronder vallen onder meer:
- Aglianico,
- Gropello,
- Sangiovese
- en Merlot.
Aglianico is een uiterst edele druivensoort die vooral in Zuid-Italië wordt verbouwd. Het is een van de oudste druivenrassen uit de Italiaanse wijncultuur. De druif werd al duizenden jaren geleden door de Grieken meegebracht. De wijnen die ervan worden gemaakt, hebben een lange rijpingstijd nodig en bevatten veel tannines.
Gropello wordt vooral in Lombardije verbouwd, meer bepaald aan de westelijke oever van het Gardameer. Deze druivensoort onderscheidt zich door een frisse, fruitige smaak. Tegelijk hebben de wijnen een relatief laag alcoholgehalte en weinig zuren.
Sangiovese is op zijn beurt de meest aangeplante druivensoort van Italië. Hij wordt op grote schaal in Toscane verbouwd, waar hij naar alle waarschijnlijkheid zijn oorsprong vindt. Ook in Umbrië, Latio en op het eiland Elba wordt hij geteeld. De Sangiovese-druif biedt liefhebbers wijnen met een bijzonder fruitige smaak en een aroma dat aan bessen doet denken.
Merlot vindt zijn oorsprong in Zuid-Frankrijk, meer bepaald in Bordelais. Inmiddels heeft deze druif ook in Italië vaste voet aan de grond gekregen en wordt hij vooral in het noordoosten van het land verbouwd. Deze druivensoort wordt vooral gewaardeerd om zijn fruitige, zachte aroma. Overigens gebruiken Italiaanse wijnmakers Merlot ook voor assemblages met andere rassen, zoals Sangiovese.
Conclusie
Rode wijnen worden in verschillende landen van Zuid-Europa geproduceerd, waaronder Italië en Spanje. Beide landen behoren tot de toonaangevende wijnlanden ter wereld en hebben op dit gebied een lange geschiedenis. Ook Mallorca kent een wijnbouwtraditie die 2000 jaar teruggaat. Vooral in de afgelopen eeuwen zijn de rode wijnen van het eiland populairder geworden. Die ontwikkeling is niet verrassend: Mallorca heeft immers een ideaal klimaat voor wijnbouw.